Begrip · Data, privacy & veiligheid
Datalek
Een mail met klantgegevens naar de verkeerde persoon, of een gestolen laptop: het kan een datalek zijn. Dit zijn de stappen.
Uitleg in het kort
Een datalek is een inbreuk op de beveiliging waardoor persoonsgegevens bij iemand komen die er niet bij mag, verloren gaan of veranderen. Je meldt het binnen 72 uur bij de Autoriteit Persoonsgegevens, tenzij het waarschijnlijk geen risico geeft voor de mensen om wie het gaat. Elk datalek zet je in je eigen datalekregister.
Wat is een datalek?
Een datalek is een inbreuk op de beveiliging waardoor persoonsgegevens in verkeerde handen komen, verloren gaan of veranderd worden. Het hoeft geen hack te zijn. Een vergissing telt ook.
Voorbeelden die de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) noemt: een mail met persoonsgegevens naar de verkeerde ontvanger, een kwijtgeraakte usb-stick zonder versleuteling, een cyberaanval waarbij gegevens zijn buitgemaakt en ransomware die gegevens op slot zet. Het gaat om persoonsgegevens zoals de AVG die bedoelt.
Hoe meld je een datalek?
De AP noemt vier stappen:
- Zorg voor overzicht: wat is er gebeurd, welke gegevens, en om hoeveel mensen gaat het?
- Stop het lek en beperk de schade. Blokkeer bijvoorbeeld een account of haal een bestand offline.
- Bepaal of je moet melden. Je meldt het lek bij de AP, tenzij het waarschijnlijk geen risico geeft voor de mensen om wie het gaat. Dat doe je binnen 72 uur nadat je weet dat het om een datalek gaat. Is het risico waarschijnlijk hoog? Dan informeer je ook die mensen zelf.
- Zet het lek in je datalekregister. Ook lekken die je niet meldt, horen daarin.
Voorbeeld in het mkb
Voorbeeld
Stel, een medewerker stuurt een lijst met namen en telefoonnummers van klanten naar een verkeerd adres. Hij merkt het meteen. Je vraagt de ontvanger de mail te verwijderen, schat het risico in en zet het voorval in je register. Of je ook moet melden, hangt af van de gegevens en de ontvanger.
Waar let je op bij een datalek?
- Spreek af wie in je bedrijf een mogelijk lek meldt, en bij wie.
- Werkt een leverancier met je gegevens? Leg in de verwerkersovereenkomst vast dat hij een lek bij jou meldt. Jij blijft verantwoordelijk voor de melding bij de AP.
- Tweestapsverificatie, versleuteling en een goede back-up maken een lek minder waarschijnlijk, of minder erg.
Laat je software bouwen die met klantgegevens werkt? Lees hoe ik software op maat aanpak.
Veelgestelde vragen
Moet ik elk datalek melden bij de AP?
Nee. Geeft het lek waarschijnlijk geen risico voor de mensen om wie het gaat? Dan hoef je het niet te melden. In andere gevallen meld je het wel. Elk lek zet je in je eigen datalekregister.
Wat als ik binnen 72 uur nog niet alles weet?
Doe dan binnen 72 uur een eerste melding. Weet je later meer, dan doe je een vervolgmelding. Wacht dus niet tot je onderzoek klaar is.
Is een kwijtgeraakte laptop een datalek?
Dat kan. Staan er persoonsgegevens op die niet versleuteld zijn? Dan noemt de AP dat een datalek.
Dit is uitleg in gewone taal, geen juridisch advies.
Bronnen: AP: Wat is een datalek?, AP: Datalek? Dit moet u doen, AP: Datalek: wel of niet melden en AP: Zo meldt u een datalek. Geraadpleegd op 7 oktober 2026.
Geschreven door Bart van Engelenhoven Oprichter van Uniekaiconsultancy in Ede. Bart analyseert hoe mkb-bedrijven werken en bouwt zelf software, koppelingen en AI-toepassingen. Laatst bijgewerkt: 7 oktober 2026
Lees verder
Meer over dit onderwerp.
Begrip
AVG
De AVG is de Europese privacywet. Voor wie geldt hij, wat zijn de basisregels en waar let je op bij software, koppelingen en AI?
Lees verderBegrip
Tweestapsverificatie
Tweestapsverificatie (2FA) vraagt bij het inloggen een extra stap naast je wachtwoord. Zo werkt het, dit zijn de vormen en hier begin je.
Lees verderBegrip
Back-up
Een back-up is een reservekopie van je bedrijfsgegevens. Wat neem je erin mee, hoe werkt de 3-2-1-regel en waarom test je het terugzetten?
Lees verderVolgende stap
Benieuwd wat er bij jou kan?
- Het eerste gesprek is gratis en vrijblijvend
- Aan de telefoon of bij je langs
- Je spreekt direct met mij
Bart van Engelenhoven Je vertelt wat je tijd kost, ik zeg eerlijk of ik kan helpen.